Op maat laten maken
Maatwerk betekent dat er geen tweede exemplaar bestaat om mee te vergelijken. Alles wat je niet vooraf vastlegt, wordt later een discussie over wat er bedoeld was. Deze pagina beschrijft de fases van een opdracht en de beslismomenten waarop je nog kunt bijsturen zonder dat het geld kost.
Leg vóór het gieten schriftelijk vast: gehalte, geschat metaalgewicht, ringmaat, steengegevens, zettingstype, afwerking en prijs met een marge. Keur daarna een tekening of een proefmodel goed. Vanaf het moment dat het metaal gegoten is, kost elke wijziging opnieuw arbeid en soms opnieuw materiaal.
De fases van een opdracht
| Fase | Doorlooptijd | Wat jij goedkeurt |
|---|---|---|
| Intake en schets | 1–2 gesprekken | Vorm, budget, gehalte |
| Tekening of digitaal ontwerp | 3–10 werkdagen | Maatvoering en verhoudingen |
| Proefmodel in was of kunststof | 2–7 werkdagen | Pasvorm en draagcomfort |
| Inkoop van de steen | 1–6 weken | Certificaat en prijs |
| Gieten of smeden | 3–10 werkdagen | Niets meer; hierna liggen vorm en gewicht vast |
| Zetten en afwerken | 3–10 werkdagen | Afwerking, gravure |
| Rhodineren en eindcontrole | 1–3 werkdagen | Kleur en glans bij aflevering |
Alles bij elkaar kom je voor een ring met één steen doorgaans op vier tot acht weken uit. Loopt er een bijzondere steen doorheen of moet er een model opnieuw, dan wordt het langer; de opbouw van die planning staat bij levertijden.
Wat er in de opdrachtbevestiging hoort
- Gehalte en geschat gewicht. Metaal wordt per gram afgerekend, dus een gewichtsmarge hoort erbij. Vraag wat er gebeurt als het zwaarder uitvalt dan geraamd.
- Steenspecificatie. Gewicht, slijpvorm, afmetingen en rapportnummer. Zonder nummer koop je een omschrijving; zie certificaat controleren.
- Zettingstype en bandhoogte. De zetting bepaalt het onderhoud meer dan het model; zie zettingen.
- Aanbetaling en betaalmomenten. Een aanbetaling is gebruikelijk omdat het atelier materiaal inkoopt. Vraag wat er met dat bedrag gebeurt als de opdracht wordt gestaakt.
- Eigendom van het ontwerp. Mag de tekening later door een ander atelier worden gebruikt, bijvoorbeeld voor een aansluitring?
- Herstelafspraken. Wie draagt de kosten als een steen tijdens het zetten breekt, en wat gebeurt er als de pasvorm afwijkt?
Bij een op maat gemaakt sieraad vervalt het herroepingsrecht bij een aankoop op afstand, omdat het product volgens jouw specificatie is vervaardigd. Wat wél blijft gelden, staat bij garantie en retour.
Oud goud inbrengen
Erfstukken laten omsmelten klinkt aantrekkelijk, maar een werkplaats werkt liever met nieuw legeringsmateriaal: oud goud bevat soldeernaden, resten van eerdere reparaties en een onbekende legering, wat poriën en kleurverschillen geeft. In de praktijk komt het er vaak op neer dat het atelier je oude sieraad inkoopt en de waarde van de rekening aftrekt. Vraag naar het tarief dat daarvoor wordt gehanteerd; de achtergrond staat bij oud goud inruilen.
Een atelier kiezen
Vraag naar eerder werk in een vergelijkbare stijl, niet naar het mooiste stuk uit de vitrine. Vraag ook wat er in eigen huis gebeurt en wat uitbesteed wordt: een werkplaats die zelf zet en afwerkt, kan sneller bijsturen. Hoe je zulke ateliers vindt en welke vragen daarbij horen, staat bij juweliers.
Veelgestelde vragen
Is maatwerk duurder dan een collectiemodel?
Bijna altijd, omdat de ontwerp- en modeluren niet over een serie worden verdeeld. Het verschil zit in arbeid, niet in metaal.
Kan ik tussentijds nog iets veranderen?
Tot en met het proefmodel meestal zonder meerkosten. Daarna wordt elke wijziging opnieuw begroot, en na het gieten kan een vormverandering neerkomen op opnieuw beginnen.
Krijg ik het proefmodel mee?
Soms. Vraag het vooraf; een wasmodel wordt bij het gieten verbruikt, maar een kunststofmodel blijft bestaan en is handig als referentie voor later werk.
Hoe zeker is de prijs vooraf?
De arbeid kun je vastzetten, het metaal niet volledig: dat beweegt mee met de markt. Vraag om een prijs met een geldigheidsduur en een expliciete gewichtsmarge.
Laatst gecontroleerd: